1 15,000 PIT LATRINES TO BE ELIMINATED UNDER “SELBE 20-MINUTE CITY” PROJECT WWW.GOGO.MN PUBLISHED:2026/04/22      2 CHINA’S FREE TRADE ZONE EXPANDS TO 23 WITH INNER MONGOLIA ADDITION WWW.CHINA-BRIEFING.COM PUBLISHED:2026/04/22      3 MONGOLIA TURNING DATA SILOS INTO COST-EFFICIENT GOVERNANCE TOOLS WWW.GOVINSIDER.ASIA PUBLISHED:2026/04/22      4 WASTE ANIMAL BONES PROCESSED INTO ORGANIC FERTILIZER, FEED, AND RAW MATERIAL FOR AVIATION DIESEL FUEL WWW.MONTSAME.MN PUBLISHED:2026/04/22      5 KAZAKHSTAN AND MONGOLIA AGREE TO BUILD DIRECT ROAD CONNECTING TWO COUNTRIES WWW.QAZINFORM.COM PUBLISHED:2026/04/22      6 KAZAKHSTAN AND MONGOLIA SIGN 19 AGREEMENTS AT BUSINESS FORUM IN ASTANA WWW.QAZINFORM.COM PUBLISHED:2026/04/22      7 MONGOLIA TO BUY $6.7 MILLION IN RAILCARS FROM KAZAKHSTAN WWW.QAZINFORM.COM PUBLISHED:2026/04/22      8 KAZAKHSTAN AND MONGOLIA COAL COOPERATION: STRATEGIC CENTRAL ASIAN PARTNERSHIP WWW.DISCOVERYALERT.COM.AU PUBLISHED:2026/04/21      9 SPEAKER INSTRUCTS COUNCIL TO DRAFT CIVIL SERVICE LAW REFORMS WWW.MONTSAME.MN PUBLISHED:2026/04/21      10 OFFICIAL WEBSITE OF THE UN CONVENTION COP17 LAUNCHED WWW.MONTSAME.MN PUBLISHED:2026/04/21      ЗАСГИЙН ГАЗАР "ТУУЛЫН ХУРДНЫ ЗАМ" ТӨСЛИЙГ ЗОГСООХ ШИЙДВЭР ГАРГАЛАА WWW.EAGLE.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/22     КАЗАХСТАНТАЙ ГАЗРЫН ТОС, ЦӨМИЙН ЭНЕРГИЙН САЛБАРТ ХАМТРАХ САНАМЖ БИЧИГ БАЙГУУЛЛАА WWW.EAGLE.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/22     "ЧИНГИС ХААН БАНК”, “КАПИТАЛ БАНК”-ААС УЧИРСАН ХОХИРЛЫГ НӨХӨН ТӨЛҮҮЛЖ БАЙНА WWW.NEWS.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/22     РИО ТИНТО: ОЮУ ТОЛГОЙН ЗЭСИЙН ҮЙЛДВЭРЛЭЛ НЭМЭГДСЭН НЬ ТӨМРИЙН ХҮДРИЙН ТАСАЛДЛЫГ НӨХЛӨӨ WWW.ITOIM.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/22     С.АМАРСАЙХАН: УЛСЫН БҮРТГЭЛИЙН ҮЙЛЧИЛГЭЭГ ЦАХИМЖУУЛЖ, ЗУРГААН ҮЕ ШАТЫГ НЭГ БОЛГОН БУУРУУЛНА WWW.ITOIM.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/22     ЗҮЙ БУС АВИРЛАЖ, ЦАГДААГ ҮЛ ТООСОН БНХАУ-ЫН ИРГЭДИЙГ ТОРГОЖ, БАРИВЧИЛЖЭЭ WWW.EGUUR.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/22     Л.ЭНХ-АМГАЛАН: ХУВЬСАХ ЗАРДЛЫН ШИНЭ ТОГТОЛЦООГ БАТЛУУЛЖ, БОЛОВСРОЛЫН САЛБАРТ ДАХИН ЦАЛИН ЯРИХГҮЙ БАЙХ ТҮҮХЭН ШИЙДВЭР ГАРЛАА WWW.EGUUR.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/22     АМ.ДОЛЛАРЫН ХАНШ 3568 ТӨГРӨГ БОЛЖ ӨСӨВ WWW.EAGLE.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/21     "ТУУЛ УСАН САН” ТӨСӨЛ 50 САЯ ШОО МЕТР ХҮРТЭЛ УС ХУРИМТЛУУЛАН ҮЕРИЙН ҮЕИЙН ОРГИЛ УРСЦЫГ СААРУУЛНА WWW.GOGO.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/21     ЖДҮ-ИЙН ЗЭЭЛИЙН ХУГАЦААГ 8 ЖИЛ БОЛГОЖ, ХҮҮ 5 ХУВЬ БАЙХААР БАТАЛЛАА WWW.ITOIM.MN НИЙТЭЛСЭН:2026/04/21    
Англи амин дэм Монгол улсад албан ёсоор бүртгэгдлээ.

Зэсийн зах зээлд тодорхойгүй байдал үүслээ www.zgm.mn

Зэс хамгийн найдвартай орлогын эх үүсвэр байсан цаг алсарч эхэллээ
Аж үйлдвэрийн гол металл болох зэс энэ он гарснаас хойш хамгийн их савлагаатай таваараар тодорлоо. Мөнхийн хөдөлгөөнтэй буюу зүрхний бичлэг шиг хэлбэлзсэн улбар металлын ойрын ирээдүй сайнгүй зурагтай байна. АНУ, БНХАУ-ын хооронд өрнөж буй худалдааны маргаан уул уурхайн салбарт хүчтэй нөлоөөлж эхэллээ. Үүнд манай улсын экспортын голлох түүхий эд зэсийн баяжмал ч өртөхөөр байна. АНУ өмнөд хөршийн зарим бараа, бүтээгдэхүүнд импортын тариф ногдуулж, уг жагсаалт өнгөрсөн сард цахилгаан хөдөлгүүр, хөргүүр болон гэр ахуйн хэрэгслийн эд ангиар тэлсэн билээ. Энэхүү үйл явдал зэсийн баяжмал экспортлогч орнуудад гэнэтийн цочир мэдээлэл байв.
 
Зэсийн зах зээлийн чухал тоглогч Хятадын үйлдвэрлэлийн салбараар дамжиж худалдааны сөргөлдөөн хөгжиж буй орнуудын эдийн засагт хүртэл ийнхүү шууд бусаар халдах нь.
 
Тэргүүлэгч гүрнүүдийн тэмцэл зэс, нүүрс, хөнгөн цагаан, төмрийн хүдрийн ханшид хүртэл халтай гэдгээ дахин мэдрүүлсээр.
 
Дэлхийн зэс баяжуулах үйлдвэрлэлийн 40 гаруй хувь нь өмнөд хөршөөс хамаардаг. Ийм нөхцөлд худалдааны маргаан хэрхэн шийдэгдэхээс зэсийн дунд хугацааны үнийн төлөв тодорхой болно. Худалдааны зөрчил улам даамжирвал зэсийн ханшийн түвшин одоогийнхоос ч уруудаж магадгүйг Citigroup тайландаа анхааруулсан байна.
 
Манай улс 2019 он гарснаас хойших эхний долоон сарын байдлаар улсын төсөвт 1.7 их наяд төгрөг уул уурхайн салбараас татвар, хураамж хэлбэрээр төвлөрүүллээ. Өнгөрсөн оны мөн үетэй харьцуулахад энэ нь бага ч гэсэн өссөн дүн. Энэхүү өсөлтийг бүтээгдэхүүний нэр төрлөөр нь авч үзвэл, зэс 97.9 тэрбум төгрөгийн өсөлт авчирсан нь илүүтэй нөлөөлсөн байгаа юм. Тайланд тусгаснаар дээрх хугацаанд 867.7 мянган тонныг экспортолсон байна. Мөн өнгөрсөн жилтэй харьцуулахад экспортын орлого 20 гаруй сая ам.доллараар өсжээ.
 
Төсөвт зэсийн үнийг энэ онд 6272 ам.доллар байхаар тооцсон. Bloomberg-ийн мэдээллээр, зэсийн ханш сүүлийн өдрүүдэд хамгийн их өөрчлөлттэй байна. Тухайлбал, лхагва гарагт 5825 ам.долларт хүрч, 0.17 хувиар өссөн бол энэ жилийн турш ихэвчлэн буурч, үргэлж хэлбэлзсээр. Үүнийг дээр дурдсан худалдааны дайнтай холбон зарим шинжээч тайлбарлаж буй. БНХАУ жилд 10 орчим тэрбум ам.доллараар үнэлэгдэх автомашины сэлбэг хэрэгслийг АНУ-д нийлүүлж байгаа. Статистик мэдээллээр, Хятадын нийт экспортын 17 хувийг АНУ бүрдүүлдэг. Зэсийн зах зээлийн тодорхойгүй байдал ноёрхож, хөрөнгө оруулагчдыг няхуур хөдлөхөд хүргэж байна.
 
Худалдааны дайн зэсийн ханшид сөргөөр нөлөөлж мэдэхээр байна
Зэсээр хөгжсөн, хөлжсөн Чили, Австрали мөн л худалдааны дайныг ажигласаар. Манай улсын хувьд “Оюутолгой” төслийн хоёр дахь шатны бүтээн байгуулалт ид үргэлжилж буй. Үүнээс гадна Цагаан суваргын орд газрыг эдийн засгийн эргэлтэд оруулах, гаднын хөрөнгө оруулалт татах хэрэгцээ, шаардлага бий. “Оюутолгой” төслийн хувьд богино хугацаанд хөрөнгө оруулалтаа нөхөж байж сая хувьцаа эзэмшигчид ногдол ашиг хүртэхээр байгаа. Гэтэл АНУ, БНХАУ-ын худалдааны маргаан газар авснаар зэс найдвартай экспортын бүтээгдэхүүн гэх ойлголт суларч байна. Зэсийн ханшийн тааварлашгүй байдал төсвөө тодотгох, төслөө зогсоох хүртэл зам руу хөтөлж мэдэх бодит эрсдэл ч байж болзошгүй.
 
Улсын төсөвт уул уурхайн таваарын хамгийн өөдрөг өсөлтийн төсөөллийг зэсээр зурагладаг. Тэгвэл ийм таатай цаг худалдааны дайнаас үүдэн нүүрээ бууруулж мэдэхээр байна. Зэсийн зах зээлийг жолооддог өмнөд хөрш худалдааны дайнаас хүлээх эрсдэлээ хумих үүднээс юанийн ханшийг ч хүртэл суллаж буй.


Нийтэлсэн огноо2019-09-12